Subjektif mi Sübjektif mi

TDK'ya göre "subjektif" doğru yazımdır.

Dil Derneği'ne göre ise doğru yazım "sübjektif" şeklindedir.





Google Book's ta "subjektiflik" ile "sübjektiflik" sorgularını ya da "subjektif bir" ile "sübjektif bir" sorgularını mukayese edince görüyoruz ki "sübjektif" yazımı literatürde 2 ila 3 kat daha yaygın. Bunun sebebi de çoğu editörün Ana Yazım Kılavuzu'nu ve onun bir türevi olan Dil Derneği Yazım Kılavuzu'nu esas almasıdır.



Belki de en sağlamı 'öznel' yazmaktır...



Kaale Almak mı Kâle Almak mı


Hiçbirşey Nasıl Yazılır?


Kayyum mu Kayyım mı


Birde Nasıl Yazılır
Hoşgeldin Nasıl Yazılır

Tabiki - Tabikide

Doğal anlamına gelen kelime "tabii"dir yani iki İ'yle yazılır. "Ki" ayrı yazılır. Vurgu işlevi gören "De" de ayrı yazılır.



Dolayısıyla doğru yazım: "Tabii ki de..." şeklindedir. TDK da Dil Derneği de bu yazımı önermektedir.



Tek İ'yle yazılan "tabi" daha çok "tâbi" şeklinde okunmaya açıktır ve dolayısıyla "bağlı" anlamına gelir.



Tabikide yazımı tabii ki de yanlıştır.

Konu hakkında bkz. Tabii mi Tabi mi?



_____________________________



Kaale Almak mı Kâle Almak mı


Hiçbirşey Nasıl Yazılır?


Kayyum mu Kayyım mı


Birde Nasıl Yazılır
Hoşgeldin Nasıl Yazılır

Akşamüstü - Akşamüzeri

Akşamüstü ve Akşamüzeri kelimeleri TDK'ya göre bitişik yazılır.

TDK burada üst ve üzeri nitelemelerinin mecaz oluşturduğu için kalıplaşma teşkil ettiği kanaatindedir:

Dil Derneği de aynı yazımı önermektedir:

Dolayısıyla otoritelerin bu yazım konusunda mutabık olduğunu söyleyebiliriz.





Kaale Almak mı Kâle Almak mı


Hiçbirşey Nasıl Yazılır?


Kayyum mu Kayyım mı


Birde Nasıl Yazılır
Hoşgeldin Nasıl Yazılır

Mutabığız mı Mutabıkız mı?

Mutabık kelimesinin aslı Arapçadır ve Kaf'la yazılır: مطابق



Arapça Kaf'le biten kelimelerin Türkçe ek alsa bile yumuşamayacağı kabul edilir: hukuk->hukuku, mutabık->mutabıkız gibi.



Her ne kadar gündelik telaffuzda bunların yumuşatarak söylendiğini duysak da eskiden beri kabul edilen görüş bunların yumuşamaması, kelimenin sonuna ek gelse de "mutabıkız" şeklinde yazılması yönündedir.



TDK mutabık kelimesini imla kılavuzu kapsamına almamıştır ama Dil Derneği bu kelimeyi tanımaktadır ve K'nın yumuşamayacağını da belirtmektedir.

Kaale Almak mı Kâle Almak mı


Hiçbirşey Nasıl Yazılır?


Kayyum mu Kayyım mı


Birde Nasıl Yazılır
Hoşgeldin Nasıl Yazılır

Muhattap mı Muhattab mı Muhatab mı Muhatap mı?

Muhatap, "hitap edilen kişi" anlamına gelir ve tek T ile yazılır: "Muhatap"

Arapça telaffuzda t'nin üzerinde vurgu olması yanıltabilir; kelimenin Arapça aslında de şedde yoktur yani tek T'lidir: مخاطب



Bununla birlikte Arapça aslında kelimenin son harfi B'dir: 'muhatab'. Türkçede ise normalde son harf P ile yazılır ve söylenir ama yanına sert olmayan bir ek geldiğinde yumuşar: muhatabı, muhataba gibi...





Kaale Almak mı Kâle Almak mı


Hiçbirşey Nasıl Yazılır?


Kayyum mu Kayyım mı


Birde Nasıl Yazılır
Hoşgeldin Nasıl Yazılır

Mısın, Mıydı Nasıl Yazılır

Soru eki alan -mi dolayısıyla "mısın", "mıydı" gibi ekler ayrı yazılır.



"Burada mısın" gibi.



Soru eki mişli geçmiş zamanla kullanılınca doğru yerden ayırmaya dikkat etmek gerekir.



"Buradamıy mışsın?" değil "Burada mıymışsın?"

ya da



"Gel mişmi?" değil "Gelmiş mi?"





Kaale Almak mı Kâle Almak mı


Hiçbirşey Nasıl Yazılır?


Kayyum mu Kayyım mı


Birde Nasıl Yazılır
Hoşgeldin Nasıl Yazılır

Nasıl Da Ayrı Mı Yazılır

Ayrı yazılan "de" sadece dahi anlamına gelmez. Vurgu işlevi de vardır.



"Nasıl da büyümüşsün", "Ne de güzel olmuşsun" gibi cümlelerdeki "de" ayrı yazılır.



Bir örnek:



"Nasıl da geçmişti bütün bir yaz

Başımda kavak yelleri esen o yaş

Sense hanımeli kadar beyaz

Çalmıştınız kalbimi bilmeden biraz

....."

(O Yaz, Bora Ayanoğlu)







Kaale Almak mı Kâle Almak mı


Hiçbirşey Nasıl Yazılır?


Kayyum mu Kayyım mı


Birde Nasıl Yazılır
Hoşgeldin Nasıl Yazılır