Herkese Nasıl Yazılır

TDK ve diğer otoriteler bu konuda hemfikirdir: "herkez" değil "herkes" yazmak gerekir. Bunun yönelme (-e) durumu da "herkese" şeklindedir.



"Herkeze" ifadesi ise yanlıştır. Zira bu kelimenin kökü "kişi" (herkeş) kelimesidir. Z harfiyle bağlantısızdır.



Bkz. Herkes mi Herkez mi



_____________________



Tengri Biz Menen Nasıl Yazılır
Hiç de Nasıl Yazılır
Adres Nasıl Yazılır
Kun Feyekun Nasıl Yazılır

An Be An Nasıl Yazılır

"Ânı anına" anlamındaki an-be-an sözü TDK ve Dil Derneği yazım kılavuzlarına göre birleşik yazılmaktadır: "Anbean"



Bu söz "ân" kelimesinin araya Farsça "be" girmiş olarak tekrarlanmasıyla oluşur. Her ne kadar Türkçede "an" kelimesi zaten varsa da bu kalıplaşma dilde ayrı ve yeni bir anlam yaratmaktadır. Bu yüzden birleşik yazılması isabetlidir.



_______________________________________





Tengri Biz Menen Nasıl Yazılır
Hiç de Nasıl Yazılır
Adres Nasıl Yazılır
Kun Feyekun Nasıl Yazılır

Gitgide Ayrı Mı Yazılır

TDK imla kılavuzunda "Gitgide" maddesi yoktur fakat TDK Sözlük'te "Gitgide" maddesi vardır ve söz konusu kelime sözlükte birleşik yazılmaktadır.



Dil Derneği Yazım Kılavuzu'nda "Gitgide" maddesi mevcuttur ve o da kelimenin birleşik yazılmasını önermektedir.



Dolayısıyla "gitgide" ayrı yazılmaz, birleşik yazılır. Her iki otorite de bu konuda hemfikir görünmektedir. Bazılı eserlerde de birleşik yazım tercih edilmektedir.



__________________





Tengri Biz Menen Nasıl Yazılır
Hiç de Nasıl Yazılır
Adres Nasıl Yazılır
Kun Feyekun Nasıl Yazılır

TDK Nasıl Yazılır

Türk Dil Kurumu'nun kısaltması olan TDK bazen Te-De-Ke, bazen Te-De-Ka şeklinde okunmaktadır.



Türk Dil Kurumu'nun resmi sitesi olan tdk.gov.tr'de görülmektedir ki kurum kendisinden bahsettiğinde "TDK'ya" değil "TDK'ye", "TDK'nın" değil "TDK'nin" şeklinde ince çekim eki getirmektedir.



Dolayısıyla TDK kısaltmasını Te-De-Ke diye okumak gerekir. Zaten Türk alfabesinin gereği de odur. Türk alfabesinde Ha, Ka, Aş diye okunan harf yoktur.



Yazarken de "TDK'ye", "TDK'yi", "TDK'nin" şeklinde yazmak hem TDK'nin bizzat tercih ettiği hem de doğru olan usuldür.

_______________________-





Tengri Biz Menen Nasıl Yazılır
Hiç de Nasıl Yazılır
Adres Nasıl Yazılır
Kun Feyekun Nasıl Yazılır

Birebir Nasıl Yazılır

TDK ve Dil Derneği'ne göre "birebir" sözü hem ayrı hem birleşik yazılabilir. Hangi anlamda kullanıldığına bağlı.



Eğer bir derdin tam da aranan çaresi olmak, iyi gelmek anlamında kullanılıyorsa birleşik yazılır:



"Ihlamur, soğuk algınlığına birebirdir" derkenki gibi.



Eğer bu söz, eşleşme anlamında bir ikileme olarak kullanılıyorsa o zaman ayrı yazılır. "Ahmet ile Mehmet'in konuşması bire bir aynı" derkenki gibi.



Dolayısıyla şöyle denebilir: "bire-bir" sözü isim olarak kullanıldığında birleşik, sıfat ya da zarf işleviyle ikileme olarak kullanıldığında ayrı yazılır. TDK Sözlüğü ayrımı bu şekilde yapmaktadır.



____________________



Tengri Biz Menen Nasıl Yazılır
Hiç de Nasıl Yazılır
Adres Nasıl Yazılır
Kun Feyekun Nasıl Yazılır

Haftaiçi Nasıl Yazılır

TDK imla kılavuzuna göre ve Dil Derneği yazım kılavuzuna göre bu söz ayrı yazılır yani "haftaiçi" yazımı yanlıştır. Doğrusu "hafta içi" şeklindedir.



TDK imla kılavuzunda sözün her ayrı haline de birleşik haline de rastlanmamakla birlikte TDK sözlükte "hafta içi" madde ayrı yazılmış olarak mevcuttur:







Nitekim TDK kurallarına göre "hafta-sonu" da ayrı yazılır. Bkz. Haftasonu Nasıl Yazılır



Tengri Biz Menen Nasıl Yazılır
Hiç de Nasıl Yazılır
Adres Nasıl Yazılır
Kun Feyekun Nasıl Yazılır

Takvim Kaç Yılda Bir Tekrarlar

Bir yıl 365 gün olduğu için haftanın günleri her yıl bir gün kayar. Bir yıl Pazartesi başlarsa ertesi yıl Salı günü, ondan sonraki yıl Çarşamba günü başlar. Bu yüzden takvimlerin haftanın günleriyle eşleştiği 7'şer yıllık döngüler vardır.



Artık yıllar ise bu hesabı karmaşıklaştırır. Her 4 yılda bir 29 Şubat eklenince ertesi yılın ilk günü bir gün değil iki gün atar. Pazartesi'den Salı'ya değil Çarşamba'ya geçer.



Böylelikle, Çarşamba başlamış olan son yılın aynısı olan takvim 7 değil 6 yıl sonra gelmiş olur. Yani öne çeker. Fakat Salı günü başlayan takvimin döngüsü bozulur çünkü onun sırası savılmıştır. Bir döngü daha beklemesi gerekecektir. O döngüyü beklerken araya tekrar artık yıl girebilir. Artık yıldan önceki yılların takvimleri böyle olur. Haftanın günleri ancak 11 yıl sonra aynı gelir.



Bazen bu 7 yıllık döngülerin arasında iki artık yıl birden girebilir. 2000 yılının aynısı 7 değil 5 yıl sonra gelmiştir çünkü 2000 yılının kendi artık günü ve 2004 yılının artık günü bunu hızlandırmıştır.



Şöyle denebilir:



1- Artık günü olan yıllar (2000, 2004, 2008 vs) 5 yıl sonra haftanın günlerini tekrar eder.

2- Artık yılın ertesi yılları (2001, 2005, 2009 vs) 6 yıl sonra haftanın günlerini tekrar eder.

3- Artık yılın 2 fazlası olan yıllar (2002, 2006, 2010 vs) da 6 yıl sonra haftanın günlerini tekrar eder.

4- Artık yılın 3 fazlası olan yıllar (2003, 2007, 2011 vs) ise ancak 11 yıl sonra haftanın günlerini tekrar eder.







Tengri Biz Menen Nasıl Yazılır
Hiç de Nasıl Yazılır
Adres Nasıl Yazılır
Kun Feyekun Nasıl Yazılır